La Corresa es pas un despartament fòrça conegut daus occitans (e enquera mens dau frances, que i vesen nonmas lo luec d'origina d'un president de la Republica amator de vachas...), pertant a una istòria milenaria e charjada, una geografia interessanta...es brave, tot simplament. En mai, i a pas tròp de toristas...

Prumiera chausa a saber sus la Corresa per contrar las ideias totas fachas : quo es naut. Evidentament, quo es pas las Aupas o los Pireneus, mas 'quò monta tot parier a 987 metres (zo sabiatz ? ).
Coma L'Òmi, avem formulat l'ipotesa que proporcionalament lo monde vivian mai naut en Corresa que dins los Pireneus, perque coma i a gaire de valadas (o tròp estrechas) lo monde demòren sus los plateus, a au mens 500 metres (altituda de Laruns dins lo 64). 'Quó seria a verificar. En tot cas, los punts de vusda son nombros e leu accesibles (bon, la veitura plorava quauques còps , coma sus totas las rotas de montanha... au passatge, mesfiatz-vos daus GPS sus las rotas nautas, perque quand vos ditz de virar d'un còp a drecha en plen dins una rota viradissa, seria fotuda de vos mandar cent metres mai bas...).

L'aleia que monta au Puei Jerjan (Mont Gargan en frances) es environada de vielhs faiards, grands, torçuts, que semblen a daus animaus, daus monstres, que sabe de mai, e 'quò ven joslinhar lo costat un pauc misterios de l'endrech. En efiech, lo Puei Jerjan es dempuei daus segles un luec de culte pagan, au mens dempuei que los gales i venian festejar l'equinòxa. Son nom ven d'alhors de Gargan, lo gigant filh de Belenos e Belisama, popularisat mai tard per Rabelais (e òc, a ren inventat...).



Avant que los (autres) lemosins me tomben dessus, senhale que, òc, sabe que lo Jerjan es pas en Corresa, mas a la limita de la Vinhana-Nauta. Mas coma fuguet totjorn virat vers las autras montanhas de l'est e los vilatges de Chamberet, Trenhac, etc, ai chausit de lo botar dins queu subjecte, question d'armonia.



La chapela, en naut dau Jerjan. Es pas tant vielha que semblaria : segle 19, nonmas. Sabe pas s'an vòugut tornar christianisar l'endrech tardierament, mas vist la charra esbolhada de la gleisa, deven pas aver tròp reussit...



Fai un pauc mistica, entau. Io l'i vese bien far de las messas negras 'qui dedins...



Un exemple de çò que vesem dempuei lo naut dau Mont.
Lo Jerjan es conegut tanben a causa d'una famosa batalha que i aguet luec, menada per lo tant famos Guinguoin (n'avem desjà parlat de 'quela figura de la Resisténcia, menaire dau maquis lemosin que lo monde 'pelaven "Lo Grand"). Aqui, en 1944, los resitents se pesteleren contra los 2-3000 allemands de l'armada regulara apres un parachutatge de materiau per los aliats. Las perdas fugueren de 342 chas los alemands e 38 chas Guinguoin... Los alemands pogueren prendre lo Jerjan, mas lo maquis avia desjà recuperat las armas e era partit... 'quò s'apela una faussa victòria...



En partir dau Jerjant... E òc...

En bas dau Jerjan, pas tròp luenh vivia l'escrivana (anem pas dire "poétesse", que ela i auria respondut "de mes fesses...") occitana Marcela Delpastre. La legenda ditz que era pressentida per aver lo Nobel, mas comprenetz, sa vita de paisana celibataria en totala contradiccion emb los escrivans parisencs borges agradet pas...podem pas balhar lo Nobel a quauqu'un que garda las vachas pincada sus un tractur...
En tot cas, veire lo pais ente vivia, que descriu e d'ente era jamai surtida ajuda a comprener la femna e l'òbra.



Una placa fai se sovenir de la Marcela, en naut de las Faias, au dessus de son anciana maison.



Lo bòsc darrier chas la Marcela. Un pauc estranh... per balhar de las ideias a un escrivan fantastic...





Veiqui çò que vesia Delpastre quand era a gardar las vachas en naut, emb son casernet ente notava totas sas ideias... i a pieger coma paisatge...

Lo plateu de Miuvachas es lo massiu (compausanta dau Massiu Centrau) lo mai brave dau Lemosin per sa richessa naturala : lacs (Vassiviera), torbieras, fonts (Vinhana, Vesera...)...
Lo plateu comença aus 750 metres (per montar aus 1000 metres au Mont Besson).
Un pauc de toponimia : Millevaches ven pas dau nombre de bestias a còrnas (avem comptat, n'i avia mai de mile ) sus lo plateu...



Veiqui un exemple de torbiera. Emb queu temps, 'quò sembla un pauc landes (o escoces), mas ren a veire.



Coma dins totas las torbieras, 'quò sembla un prat, mas vos desconselhe de l'i pausar lo pe, riscatz de las marridas suspresas...



Lo plateu es abitat dempuei longtemps, la pròva : queu tas de peiras era un temple roman...



...e queu'quí una villa. De veire aus Cars, comuna de Sent-Merd-les-Oussines (pas d'esperit mau plaçat rapòrt au nom dau vilatge, Merd es nonmas la crontraccion de Medard...).



Malurosament per n'autres, lo temps i era pas, e lo plateu era completament dins las nivols...



La gleisa de Miuvachas, la comuna que balhet son nom au plateu. Quo es la comuna la mai nauta dau departament.





'Na pita font, en davalar dau plateu.

Lo Mont Besson fai 1000 m dempuèi que bastguèren n'observatòri, per n'apondre au 987 de basa

A la limita est de la Corresa, a costat dau Cantal, i a la p'ita comuna de Bòrt. Es coneguda per doas chausas. Un barratge EDF de las annadas 50, naut de 120 metres, que creet au passatge la mai granda retenguda d'aiga dau territòri frances (un lac de 21 km, tant vau dire, que se 'quò peta, tot çò qu'es sus la Dordonha veirà los peissons de pres...). E puei los òrgues, fonolitas volcanicas que semblen a l'instrument de musica (fau aver un pauc d'imaginacion...)



La retenguda d'aiga dau barratge.



La vila de bòrt. Au fons, lo Puei dau Sant Circ (Sancy en frances).



A mance, los òrgues en question. Los podem veire tot lo long de l'autura en dessus de la vila. Deuriatz pas aver de mau a trobar d'autras fòtos sus lo net.



La Testa de l'Ome, que se destacha daus òrgues.



Lo Massiu dau Sent Circ, vist dempuei la darriera montanha de Corresa.

Quauques panoramas (vau ensaiar de trobar un autre mejan de los presentar...). Sus lo prumier, vesem Miuvachas a mance, la retenguda a drecha, sus lo segond lo Cantal, emb lo Sant Circ (a mance) e lo Puei Maria (a drecha) au fons.

Lo chasteu de Ventadorn es situat sus la comuna daus Mostiers-Ventadorn, pas luenh daus Gletons (Egletons en frances). Devetz lo coneisser per lo trobador Bertran de Ventadorn, mas se era pas senhor dau chasteu coma sos compaires (mas era benleu lo filh naturau dau senhor, çò que pòt explicar perque se a vòugut li ensenhar a legir e a escriure). En defòra d'aquò, la vicomtat de Ventadorn fuguet longtemps una de las mai poderosas de la region.
Tot lo monde a ensaiat de prener 'quela plaça fòrta (Enric 2 e Richart en testa) sens i arribar, los ols que i son pervenguts son... los "promotors" de l'Emperi que n'an recuperat las peiras. 'Laidonc, ara es barrat au public, per far de las òbras.





Las maisons de la comuna d'a costat. Tradicionalas, per lo mens.



Un exemple de valada estrecha de Corresa. De chasque costat dau riu, 'quò tòrna montar bravament. Lo chasteu de Ventadorn es juste darrier, cent metres mai naut...

Corresa, en Corresa, sus la Corresa es una "vila barrada", quo es a dire una vila medievala emb de las muralhas e de las pòrtas pertot.

Gimel-les-Cascades, çò disen. Efectivament, n'i a, mai venen de luenh per las veire. En mai d'aquò, las maisons son vielhas e la vusda dau mai naut dau vilatge, brava.







Una maison vielha, emb enquera son teulat de restolha.



Una mai moderna, mas brava tot parier.



Anatz saber perque, avem pas vist grand-monde pendent lo viatge... mas los aubres, per contra, 'quò manquet pas...

En defòra d'una granda abadia classada (aquí en naut), i a tot plen de chausas de veire a l'entorn de la comuna d'Obasina (costat de Tula) de las roinas d'un monasteri de femnas, un canau de 2 kilometres farjat per los monges, daus dolmens, un cromlech, una ròcha dicha de la "bergiera" (avem cherchat la bargiera un brave moment, l'avem pas trobada...)



Veiqui un dolmen. O alara quo es una taula per lo pica-nica...

Apres la vicomtat de Ventadorn, la de Torena, important tanben (tant que los abitants de las comunas s'apelen los viscontinse n'en son fiers...). Demòra lo chasteu, en pro bon estat, e la vila nauta. Lo tot es classat dins los mai braves vilatges de França (au passatge, la Corresa n'en compta un grand nombre entau).



Lo chasteu en naut.









L'òmi vos dirà qu'aima mai far la charriera dins queu sens. Mas L'Òmi es una fenhassa...

Pron interessant tot aquò, polidei fòtos, totun ai pas vist de montanha

Danís a écrit:

quo es naut...'quò monta tot parier a 987 metres. la veitura plorava quauques còps , coma sus totas las rotas de montanha... au passatge, mesfiatz-vos daus GPS sus las rotas nautas...

900m, polida giba (non ai pas dich dos d'ane)!
Sabi que la mòda es au "montanhòu" vs "país-bassòl" dins lo centre d'Occitània, lo Massiu septentrionau es bèu, verai, mai coma Fredoc rapòrt au subjèct sus Milhau que pegui çai-sota, d'aquí a dire qu'es la montanha totun...

Einucent a écrit:

Vesèm pas jamai lo plan, e t'avisès pas de nos “con⋅hondre” coma los bassòls…

Per relativisar una briga aquesta marrida oposicion baissa/montanha, quora per exemple en Roergue coma ds lo nòrd (e aquelei de la campanha m'o diretz per leis autrei regions dau Massiu) segavan dins d'unei caires despuei leis annadas 30 (e bessai avans?) a la dalhusa estent qu'es pron plan, en Provença orientala trabalhavan emb lo dalh, emb aquò sovent l'olama just, fins qu'ais annadas 50/60 tant la penda fòrta es pertot.*
Bah, en Picardia parier es verd e doç, li a pas de que aver vergonha

Bota, s'un còp agachatz devèrs la baissa, levatz la tèsta siam en aut
(Departaments costiers: Var: 1800m, Aups maritims: 3200m...)

*S'au nòstre la quasi totalitat dei pichins paisans an arrestat dins lei 10ans après guèrra es rapòrt a aquò, de plana n'i a ges, an ren poscut fa venir de machinas, podián pus luchar, au contrari de çò que vesèm dins quauquei departaments dau Massiu centrau...

Anem, per chabar queu torn de la Corresa, quauquas fòtos de paneus bilingues, istòria de montrar que la Corresa es tanben un departament occitan.



Colonjas la Roja es pas 'pelada entau a causa de la color politica de son conse, mas de la sos murs, tots fachs en gres rotge. Mas auretz pas de fòtos, per çò que coma lo dich lo paneu, nos podem pas parcar sens paiar dins quel endrech. Una vergonha...

Quin beròi parçan!

Sus la discutida montanhas decorativas (Alps, Pirenèas)/ vertadièras montanhas (la Montanha) vòli anar dins lo sens de Danís.
Un vilatge dels Alps o de las Pirenèas se tròba al maximum a 750/800 somes a un efièch de Foehn (existís un mot occitan segurament) valent a dire que lo climat i es amistós. Lo vilatge que ne sortís la familha es a 1100/1250 e tot es planièr valent a dire que l'ivèrn, a l'endrech ont la gent vivon, i fa freg e a modelat una raça d'òmes e de femnas valents, polits e malinòts (nosautres).
E un Pirenenc es pas jamai a mens de 60 km de la plana e es aisit d'i anar (sufís de seguir la riu). Alara qu'a cò nòstre...

Enfin bon per dire qu'avèm rason e que Bojarron, Fredòc avètz pas rason.
Si que non Danís as doblidat que Corresa es atanben coneguda per sos amusaires publics...(Die Kleine Mann in Möss)